Toprak Kokusu

Günümüz betonarme binalar ve asfalt yollar arasında geçtiği için, belki kokusunu bile unutmuşuzdur toprağın. Oyna nasıl da kokar yağmurdan sonra. Bir huzur verir insana. Derin derin solumak ister hiç bitmesini istemezcesine.

Şiir gibi başladım belki sözlerime ama bu yazıyı yazarken ki hislerim gerçekten bunlardı. Hergün egzoz ve asfalt kokuları içinden geçtiğim için, toprağın kokusunu ne kadar sevdiğimi şimdi daha çok anladım. Ama yazımın bundan sonraki devamı bu kadar duygusal olmayacak. (:

Yaşadığım dünyayı tanımak adına her türlü konuda sürekli araştırma yapmayı severim. Doğadaki bir olay kimi insan için bir mucize olarak görülsede benim için hep belirli matematik ve fizik kurallaranın bir ürünü olmaktan öteye gitmemiştir. Bu yüzden ben de bu yazımda, bayılarak kokladığımız toprağın kokusunun nasıl oluştuğu hakkındaki bilimsel gerçekleri anlatmak istedim.

Aslında yağmurdan sonra aldığımız kokunun kaynağı toprak değildir. Toprakta yaşayan bir çeşit bakteridir. Actinomycetes grubu içinde yer alan ve toprakta yaşayan bu bakteriler nemli ve karanlık ortamlarda gelişirler. Çevre koşullarının uygun olmadığı kurak dönemlerdeyse spor adı verilen özel yapılar üretirler. Sporlanma, bazı bakterilerin kendilerini olumsuz koşullarda korumalarını sağlayan bir özelliğidir. Yağmurdan sonra duyduğumuz kokunun nedeni de bu sporlardır. Daha önce oluşmuş bu sporların kokusunu hava kuruyken duyamayız; ancak yağmur yağdığında duyabiliriz. Çünkü yağmur damlaları yere düştüğünde, toprakta önceden birikmiş bir miktar yağmur suyunun da yardımıyla sporların havaya fırlamasına neden olur. Yağmur nedeniyle havada çoğalan nem, bu sporların kokusunun burnumuza kadar ulaşmasına neden olur.

Kokuya neden olan bakteriler hakkında daha çok bilgi için:

Actinomycetes
Streptomyces

Kaynak: Bilim ve Teknik